Tuwima 52

Jan Mikenko, powożący jednokonną resorką łódzkiego mleczarza Józefa Janowskiego, cierpiał na chorobliwą wręcz niechęć do tracenia czasu. Każda sekunda spędzona w bezruchu wydawała mu się osobistą zniewagą. Dlatego też, gdy owej marcowej środy wóz, napakowany cynowymi bańkami pełnymi świeżego mleka, toczył się w stronę ulicy Niciarnianej, Mikenko raz po raz ciął batem boki poczciwego wałacha.
– Janek, miarkuj no trochę! – krzyknął z tyłu Janowski, trzymając się burt wozu, na którym tłukły się metalowe bańki. – Łeb koniowi ze stawu wyskoczy!
– Szefie! – odkrzyknął Mikenko, nie wypuszczając lejców z rąk. – Jak będziemy tak ciumkać, to na Bałucki Rynek dotrzemy na obiad!
Gdy zbliżali się do przejazdu na Niciarnianej, szlabany były wysoko w górze, a dróżnik dopijał w budce poranną zbożówkę. W tym samym momencie z oddali dobiegł złowrogi, basowy ryk syreny. Od strony Warszawy pędziła po szynach opływowa Luxtorpeda.
– Janek, stój! Pociąg idzie! – wrzasnął przerażony Janowski.
– E tam, pociąg! – żachnął się Mikenko, mrużąc oczy. – Zanim dokuśtyka, my już będziemy po drugiej stronie torów. Wio, wio!
W powietrzu świsnął bat. Wałach szarpnął, resorka wjechała na szyny, a z budki wybiegł dróżnik, bezradnie machając chorągiewką.
– Stojta, wariaci! Stojta! – zawołał, ale było już o dobre pół sekundy za późno.
Spotkanie Luxtorpedy z resorką mleczarza było krótkie. Pociąg zatrzymał się dopiero dobre dwieście metrów dalej. Na przejeździe mleko mieszało się ze szczątkami konia, woźnicy, cynowych baniek i wozu.
Janowski ocalał cudem. Siła uderzenia wyrzuciła go na dobre dwadzieścia metrów od torów. Gdy w końcu się pozbierał, zamarł w osłupieniu.
– Janek to czy nie Janek? – pytał bezradnie, pokazując palcem jakiś krwawy ochłap.
Dopiero dwie godziny później Janowski dotarł na ulicę Przejazd 52. Powoli wszedł po schodach na strych i skierował się do małego mieszkanka. Zapukał cicho. Drzwi otworzyła żona woźnicy.
– Pani Józiu, Janek… – Głos uwiązł mu w gardle. – On już na łonie Abrahama.
Chciał jakoś elegancko powiedzieć jej o śmierci Mikenki.
Kobieta nie zrozumiała jednak przenośni. Uznała, że mąż usnął pijany w knajpie u Abrahama i trzeba po niego iść.
– Ja mu dam, takiemu owakiemu, łobuzowi jednemu! Niech on się tylko poskłada do kupy…
Janowski spuścił wzrok.
– Z tym właśnie będzie najgorzej.

Kamienica przy ul. Tuwima 52 przeszła kompleksowy remont wraz z rewitalizacją podwórza. W ramach inwestycji nadbudowano jedną kondygnację oraz taras techniczny, zamontowano windę, wykonano nowe wejście od strony podwórza i instalację centralnego ogrzewania. W budynku powstały mieszkania komunalne , lokale usługowe i biurowe oraz pracownia twórcza na poddaszu. Zagospodarowano także dziedziniec – usunięto stare komórki gospodarcze, zachowano fragmenty nawierzchni z „kocich łbów”, wykonano nowe nasadzenia zieleni i ustawiono ławki. (AS)

Wieści z ulicy Przejazd to fabularny opis życia tej ulicy na przełomie XIX i XX wieku. Miejsca, wydarzenia i ludzie są poświadczone w źródłach historycznych, opisy są fabularyzowane.

Literatura:

Domińczak Michał, Typologia łódzkiej kamienicy. Łódź, 2018.

Popławska Irena, Architektura mieszkaniowa Łodzi w XIX wieku. Warszawa, 1992. 

Stefański Krzysztof, Ludzie, którzy zbudowali Łódź. Leksykon architektów i budowniczych miasta (do 1939 roku). Łódź, 2009.

Dziennik Łódzki, 1884-1892, 1931-1933.

Ekspres Wieczorny Ilustrowany, 1923 – 1937.

Kurier Poranny, 1948 – 1960.

Projekty budowlane dawnej guberni piotrkowskiej. Archiwum Państwowe w Łodzi.